Trong bối cảnh chuyển đổi số, lựa chọn đơn vị được kiểm toán cần dựa trên dữ liệu, rủi ro và bằng chứng có thể giải trình. Nghiên cứu đề xuất khung ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) hỗ trợ phân tích, chấm điểm và xếp hạng rủi ro các đơn vị trong lĩnh vực tài chính - ngân hàng, phục vụ lập kế hoạch kiểm toán của Kiểm toán nhà nước. Nghiên cứu sử dụng phương pháp tổng hợp tài liệu, phân tích định tính và thử nghiệm ứng dụng trong phạm vi dữ liệu của đề tài. Kết quả thử nghiệm cho thấy quy trình có thể thực hiện từ chuẩn hóa dữ liệu, chấm điểm, xếp hạng đến giải thích các yếu tố tác động và hỗ trợ kiểm toán viên rà soát kết quả. Thời gian xử lý đối với bộ dữ liệu thử nghiệm được rút ngắn xuống khoảng 3-5 phút so với quy trình tổng hợp thủ công mất nhiều thời gian. Khung đề xuất xác định AI là công cụ hỗ trợ quyết định, không thay thế xét đoán nghề nghiệp, đồng thời nhấn mạnh các điều kiện về quản trị dữ liệu, an toàn thông tin, năng lực nhân sự và giám sát mô hình.

1. Quốc hội (2025), Luật Chuyển đổi số số 148/2025/QH15, ngày 11 tháng 12 năm 2025;
2. Quốc hội (2025), Luật An ninh mạng số 116/2025/QH15, ngày 10 tháng 12 năm 2025;
3. Quốc hội (2025), Luật Giao dịch điện tử số 20/2023/QH15, ngày 22 tháng 6 năm 2023;
4. Quốc hội (2024), Luật Dữ liệu số số 60/2024/QH15, ngày 30 tháng 11 năm 2024;
5. Quốc hội (2024), Luật Đầu tư công số 58/2024/QH15, ngày 29 tháng 11 năm 2024;
6. Quốc hội (2025), Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân số 91/2025/QH15, ngày 26 tháng 6 năm 2025;
7. Ban Chấp hành trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam (2024), Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, ngày 22 tháng 12 năm 2024;
8. Gartner. (n.d.). What is data and analytics: Everything you need to know, retrived from https://www. gartner.com/en/topics/data-and-analytics;
9. International Auditing and Assurance Standards Board. (2019). ISA 315 (Revised 2019), identifying and assessing the risks of material misstatement;
10. International Organization of Supreme Audit Institutions. (2019). INTOSAI Framework of Professional Pronouncements;
11. INTOSAI Working Group on Big Data. (2022). Guidance on conducting audit activities with data analytics.